Autor: Carlos Rey | revista eSmás O Salnés 37 Verano 2026
Varios nenos e nenas sentan no chan ou arredor dunha mesa. Cada rapaz ten nas mans dúas pedriñas.
O folclore infantil galego debeu ser riquísimo. Sen embargo, pouco a pouco foi esmorecendo. Primeiro nas vilas e cidades, onde comezaron a imperar as cancións e os xogos cantados en castelán. Así, os xogos cantados en galego quedaron relegados ás aldeas.
De todas as maneiras, estas cancións infantís apenas interesaron aos folcloristas, antropólogos e etnógrafos que investigaron o noso patrimonio, por consideralas «material de terceira categoría». Mesmo falando, hai uns dez anos, en Santiago, cunha das «vacas sagradas» da etnografía en Galicia, Carmelo Lisón Tolosana, comentárame: «Si, tienes razón, en muchas ocasiones nos olvidamos del folclore infantil o solamente le dedicamos un pequeño apartado en nuestros trabajos».
Pola contra, desde hai máis de dúas décadas atopámonos con asociacións como BRINQUEDIA, que se dedican á recuperación e ao fomento dos xogos populares galegos. Hai uns anos, falando co seu presidente, Xosé Manuel Barreiro Ínsua, comentábame: «Carlos, o traballo dos nenos é xogar».
E diso imos tratar hoxe: dun xogo de nenos e nenas que era moi popular en toda a contorna da embocadura da ría de Arousa, desde a Illa, pasando polo Grove e, por suposto, por Sanxenxo, onde o escoitamos por primeira vez.
Varios nenos e nenas sentan no chan ou arredor dunha mesa. Cada rapaz ten nas mans dúas pedriñas, unhas cunchas de berberecho ou calquera outro obxecto semellante. Comeza a canción e os nenos van pasando ao compañeiro da dereita as pedras, mentres reciben as dúas pedras que lles pasa o compañeiro da esquerda. A medida que o xogo transcorre, a canción vaise acelerando ata que alguén se equivoca e perde. Quen perde ten que pagar unha prenda imposta polos seus compañeiros, como subir a unha árbore, meter herbas na boca ou coller ortigas coas mans.
É certo que a cantiga vai en castelán, pero cómpre ter en conta que este é un proceso histórico polo que atravesou a nosa lingua, nos guste ou non.
San Pedro, como era calvo,
le picaban los mosquitos
y su padre le decía:
ponte la gorra, Perico.
visión XXI ópticas - Paseo dos Olmos, 9 Vilanova de Arousa - Teléfono: 986 55 57 97 - ww.visionxxi.es
Envases metálicos para el mundo. Ctra. Pontevedra - Vilagarcía Km. 13.800 - Meis (Pontevedra) Telf: 986 71 67 07 - Visita nuestra web
Servicios funerarios, tanatorios y crematorio en la comarca del Salnés. Dr: Tanatorio del Salnés: Avda. da Pastora, 106 B, Cambados- Telf: 986 542 693- Tanatorio O Grove: Rúa da Igrexa,6- Telf: 986 733 137 Of.C: Telf: 902 800 325 | 986 501 101 www.pompasfunebres.es
Serga - Servicios Inmobiliarios. Ourense, 18 Bajo - 36960 - Sanxenxo (Pontevedra) - 986690492 - www.serga.es
Local con decoración de inspiración americana y una cuidada selección musical. C/ Mendez Nuñez nº16, Vilagarcía. Facebook Sold Out
Terapia para o cambio e o benestar. Elvira Romay Cousido. Terapeuta/Consellor. Humanista Integrativo. Telf: 986 54 21 91 Movil: 640 581 086 E-mail: elvira.romay@gmail.com
Foto Estudio especializado en sesiones fotográficas, reportajes de todo tipo de eventos, grabación y montaje de videos, impresión en distintos materiales, venta de álbumes y marcos. - Rúa Galicia, 2 - Dena. - Tlf: 625019800. - E-mail: fotoestudopb@hotmail.com. - Foto Estudo
Caneda y Chamosa - Tu centro Administrativo - Contable - Fiscal - Laboral - Jurídico - Subvenciones de confianza. Avda. Vilariño, 16 - BJ - 36630 - Cambados (Pontevedra) info@canedaychamosa.com Telf: 986 52 03 66 www.canedaychamosa.com/
Graduado en Podología - Máster en Podología Deportiva - Clínica DentalJaneiro Calle Valle-Inclán, 4 bajo - Barrantes - Ribadumia - http://www.facebook.com/Podología-Isidoro-Buceta-1416270455337178/
Telf: 900 333 666 - https://www.xunta.gal/portada